Vijver opstarten, stappenplan voor een heldere en gezonde vijver

Vijver opstarten,  stappenplan voor een heldere en gezonde vijver

Je hebt een vijver in je tuin, maar daarmee is het werk nog niet klaar. Voor een gezonde vijver is het belangrijk dat het water schoon blijft en het ecosysteem goed in balans is. Zo blijven vijverplanten mooi groeien en voelen vissen zich prettig in het water. In dit artikel lees je hoe je een nieuwe vijver goed opstart en hoe je jouw vijver goed onderhoudt. 

Wanneer moet je een vijver opstarten?

Bij het opstarten van een nieuwe vijver is timing belangrijk. Een vijver start je het beste direct na de aanleg of in het voorjaar wanneer de temperatuur stijgt. Dit is belangrijk omdat de filters en bacteriën die in het vijverwater zitten pas echt actief worden wanneer het water een temperatuur van 10 °C bereikt. 

Nieuwe vijver opstarten, stap voor stap

Stap 1: de vijver vullen met het juiste water

Gebruik voor het vullen van de vijver altijd kraanwater. Dit is beter dan grondwater omdat dit fosfaat en ijzer kan bevatten en beter dan regenwater omdat dit vaak te zacht is voor de vijverplanten. Noteer voordat je de vijver gaat vullen even de waterstand en doe dat ook wanneer de vijver gevuld is. Dan weet je meteen hoeveel water er in de vijver zit.

Stap 2: De vijver vullen met water en planten

Het belangrijkste van je vijver is het water. Wij adviseren om al tijdens het vullen van de vijver met water te beginnen met het plaatsen van je vijverplanten. Plaats de planten uiterlijk 24 uur nadat je de vijver hebt gevuld met water. De planten zijn belangrijk omdat zij voor zuurstof zorgen in het water en omdat zij balans brengen in de vijver. Zuurstofplanten dragen het meeste bij om het vijverwater helder te houden. Naast zuurstofplanten, kunnen drijfplanten en oeverplanten een goede toevoeging zijn voor je vijver. Deze planten dragen ook bij aan een gezond ecosysteem.

Tip: Om te voorkomen dat de planten omvallen tijdens het vullen van de vijver, kun je het water in een emmer of bak laten stromen en die in de vijver zetten. Het water stroomt dan gelijkmatig aan alle kanten van de emmer eruit waardoor er geen snelle stroom is die de vijverplanten om kan duwen. 

Stap 3: Start pomp en filter

Zodra de vijver gevuld is met water is het belangrijk dat de pomp en het filter direct draaien. Zet de pomp direct aan zodra er water door de pomp stroomt, niet eerder om te voorkomen dat de pomp lucht aanzuigt. De pomp en het filter zijn belangrijk om ervoor te zorgen dat het water blijft circuleren en niet stil komt te staan. 

Stap 4: Voeg nuttige bacteriën toe

Een goede manier om het opstartproces van je vijver te versnellen is door bacteriën toe te voegen aan het water. Een volledig bacterieel evenwicht wordt pas bereikt na enkele maanden bij nieuwe vijvers en kan bij bestaande vijvers ook even duren na de winter. Door bacteriën toe te voegen, gebeurt dit sneller. Daarnaast helpen de bacteriën ook bij het tegengaan van nitrietvorming in de vijver. Wij adviseren hiervoor de producten voor het seizoensonderhoud van AquaNatural.

Stap 5: Wacht met het toevoegen van vissen

Wees geduldig voordat je vissen plaatst. Wacht minstens 4-6 weken voordat je vissen uitzet. De vijver bevat voor die tijd nog niet de benodigde bacteriën, het filter is nog niet goed op gang en het leidingwater moet zich nog aanpassen aan de vijver en zich ontdoen van mogelijk schadelijke stoffen. Daarnaast is de vijver nog niet in staat om de afvalstoffen die je vissen produceren te verwerken. De eerste weken is het vijverwater dan ook troebel. Vanzelf wordt het water helderder als de vijver dichter bij een bacterieel evenwicht komt en de filter werkt.

Controleer altijd de waterkwaliteit voordat je de vissen gaat plaatsen en let hier vooral op de volgende waarden: 

  1. pH-waarde: De pH, of zuurgraad, moet tussen de 7 en 8,5 liggen om stress te voorkomen en een goede weerstand van de vissen te garanderen.

  2. KH-waarde: De KH-waarde zorgt ervoor dat de pH niet al te veel kan schommelen. Deze moet tussen de 6 en 10 °dH liggen. Een lage KH betekent dat de pH waarde sneller op en neer gaat, een te hoge KH zorgt ervoor dat de pH waarde nauwelijks meer verandert.

  3. GH-waarde: De GH, of algemene hardheid van het water, bepaalt de hoeveelheid mineralen in het water. De waarde moet tussen de 8 en 12 °dH liggen. De mineralen zijn belangrijk voor de botten en schubben van vissen

Vijver opstarten in het voorjaar

Om je vijver zo snel voor te bereiden voor het voorjaar of om nieuwe vissen te plaatsen hebben we een aantal belangrijke stappen voor je.

Stap 1: Vijver schoonmaken na de winter

Reinig de vijver door met een schepnet door het water te gaan. Verwijder vuil dagelijks of maak gebruik van een vijvernet om te voorkomen dat er veel vuil in het water terechtkomt. Dit vuil verslechtert de waterkwaliteit en voorkomt dat de vijver zich kan herstellen.

Stap 2: Controleer en reinig de pomp + filter

Maak het filter en de pomp schoon voordat het voorjaar weer begint. Zo weet je zeker dat je filter weer optimaal functioneert voor het voorjaar. Filtersponzen kunnen voorzichtig worden uitgespoeld in vijverwater zodat nuttige bacteriën behouden blijven. Daarna kun je de werking van de pomp en het filter controleren door deze aan en uit te zetten en te kijken of het water beweegt en het water door het filter stroomt. Controleer ook altijd of het water dat uit het filter stroomt, schoon is.

Stap 3: Start de vijverinstallatie opnieuw op

Zet de pomp en het filter aan en zorg ervoor dat deze continu blijft draaien om te voorkomen dat het water stil komt te staan. Zet hierbij ook de UV-C lamp weer aan. Controleer of deze het nog doet. Belangrijk hierbij is dat je nooit direct in de lamp kijkt omdat dit schadelijk kan zijn voor je ogen.

Stap 4: Meet de waterwaarden

Controleer altijd de waterkwaliteit van je vijver als je deze opnieuw gaat opstarten.

  • pH-waarde: De pH, of zuurgraad, moet tussen de 7 en 8,5 liggen om stress te voorkomen en een goede weerstand van de vissen te garanderen.

  • KH-waarde: De KH-waarde zorgt ervoor dat de pH niet al te veel kan schommelen. Deze moet tussen de 6 en 10 °dH liggen. Een lage KH, betekent dat de pH waarde sneller op en neer gaat, een te hoge KH zorgt ervoor dat de pH waarde nauwelijks meer verandert.

  • GH-waarde: De GH, of algemene hardheid van het water, bepaalt de hoeveelheid mineralen in het water. De waarde moet tussen de 8 en 12 °dH liggen. De mineralen zijn belangrijk voor de botten en schubben van vissen.

Stap 5: Voeg bacteriën toe

Na de winter zitten er minder bacteriën in het water dan voor de winter. Het is daarom belangrijk om nieuwe bacteriën toe te voegen aan het water om de biologische balans zo snel mogelijk weer op gang te brengen. Wij hebben goede ervaringen met AquaNatural voor het opstarten van de vijver.

Waarom vijverwater groen is bij het opstarten

Groen en troebel water voorkomen dat er zonlicht in het water komt, wat belangrijk is voor je (nieuwe) vijverplanten. Daarnaast ziet groen vijverwater er ook niet mooi uit. Gebruik daarom anti-alg om algen te doden en te verwijderen uit het water. Daarnaast zijn bacteriën nog niet volledig actief in de eerste weken. Het is daarom ook een kwestie van tijd voor de vijver weer helder wordt. Na 2 weken zie je vaak dat de vijver helderder wordt en na 4-6 weken is de vijver helemaal helder.

Veelgemaakte fouten bij het startklaar maken van de vijver

  • Te weinig vijverplanten: Vijverplanten zijn heel belangrijk voor een goede ecologische balans van je vijver en dragen bij aan een heldere vijver. Zorg er daarom voor dat je genoeg vijverplanten in je vijver hebt. Zorg ervoor dat ongeveer 50% van het oppervlakte van je vijver bedekt is met vijverplanten. Heb je veel vissen? Zorg er dan voor dat een groter oppervlakte bedekt is afhankelijk van hoeveel vissen je hebt.

  • Te veel voer geven aan vissen: Wanneer je vissen te veel voer geeft, eten ze dit niet op en wordt het opgelost in het water. Dit voer is een goede energiebron voor algen waardoor deze sterk gaan groeien. Zorg dus altijd voor een gepaste hoeveelheid voer.

  • Te snel toevoegen van vissen in vijver: Wacht 4-6 weken na het opstarten van de vijver en controleer altijd de waterwaarden voordat je de vissen toevoegt. Als je dit te snel doet, is het ongezond voor de vissen en kunnen ze hier ziek van worden. 

  • Schoonmaken van het filter met kraanwater: Wanneer je het filter schoonmaakt met kraanwater verlies je veel belangrijk bacteriën. Maak het filter daarom altijd schoon met vijverwater. 

  • Vergeten om bacteriën toe te voegen: Veel mensen gaan ervan uit dat de vijver zelf in een bacterieel balans komt. Help de vijver hierbij door zelf bacteriën toe te voegen.

  • Te veel vissen in de vijver plaatsen: Zorg ervoor dat er in je vijver genoeg ruimte is voor je vissen. Wanneer je te veel vissen plaatst, kan dit stress veroorzaken bij de vissen, waarna ze ziek kunnen worden. Voorkom dit door van tevoren goed onderzoek te doen naar de vissen die je wil plaatsen en hoeveel ruimte ze nodig hebben. 

Veelgestelde vragen

Wanneer kan ik vissen toevoegen aan een vijver?

Plaats vissen 4-6 weken nadat je begonnen bent met het opstarten van je nieuwe vijver. Controleer hiervoor de waterwaarden en zorg dat de pH tussen 7 en 8.5 ligt, de KH-waarde tussen 6 en 10 °dH ligt en de GH-waarde tussen de 8 en 12 °dH ligt.

Wanneer zet ik de UV-C lamp weer aan?

Zet de UV-C  lamp weer aan als je de pomp en het filter opnieuw aan hebt gezet. Op deze manier stroomt er weer water langs de lamp en worden bacteriën en algen gedood. Laat de lamp direct na het opstarten langer draaien per dag zodat de lamp kan helpen bij het reinigen van de vijver. 

Moet ik water verversen in het voorjaar?

Je kan het vijverwater verversen in het voorjaar. Doe dit wanneer het water dusdanig vervuild is dat schoonmaken niet zou helpen. Vervang maximaal 30% van het water om te voorkomen dat je te veel cruciale bacteriën onttrekt van de vijver. 

Hoeveel vijverplanten moet mijn vijver bevatten?

Wij adviseren om ongeveer 50% van je vijver te bedekken met vijverplanten. Zorg dat hier een goede mix zit tussen drijfplanten, zuurstofplanten en oeverplanten. Wanneer je vissen in je vijver hebt, is het beter om een iets groter deel van de oppervlakte te bedekken met planten omdat deze bijdragen aan de reiniging van je vijverwater. 

Wanneer moet ik mijn vijver opstarten?

Begin met het opstarten van je vijver in het voorjaar. De temperatuur gaat dan omhoog en bacteriën en het filter beginnen weer optimaal te functioneren vanaf 10 °C. 

Wat doe je bij groen vijverwater?

Om groen vijverwater tegen te gaan, zorg je er eerst voor dat het vuil uit de vijver verwijderd is. Daarnaast voeg je bacteriën toe, verwijder je algen of gebruik je anti-alg en zorg je voor genoeg vijverplanten (minstens 50% van je oppervlak). Als je dit allemaal gedaan hebt, is het een kwestie van tijd. Het duurt ongeveer 4-6 weken voor dat de vijver helemaal helder is.